سوال: فرض کنيد که ولايت تحقق پيدا کرد و جامعه هم قبول کرد اما هميشه يک عده اي هستند که مخالف اين ولايت هستند و اين طبيعي است که در آحاد ملت، يک عده اي مخالف باشند.

استاد ميرباقري: آنها عضو جامعه موحدين نيستند ولو از نظر جغرافيايي اينجا زندگي مي‌کنند، عضو جامعه ديگري هستند.

سوال : تحقق ولايت به صورت تامش پس کي تحقق می‌یابد؟

استاد ميرباقري: ولایت تامّ در عصر ظهور است که ولايت باطل بساطش از عالم جمع بشود. اکملش در بهشت است.

سوال: هيچ مخالفي در آن صورت نخواهد بود؟

استاد ميرباقري: مخالفين اگر هم باشند، قدرت اجتماعي و جامعه ندارند. ممکن است يک کسي در جامعه نبي اکرم (ص) باشد، در لشکر اميرالمومنين (ع) باشد ولي عضو لشکر معاويه است. چون دلش با حضرت نيست، فکرش با حضرت نيست. ممکن است الان کسي در شاخ آفريقا باشد، عضو جامعه ايران باشد. ممکن است در ايران باشد، عضو جامعه امريکا باشد. آنچه اين جامعه را به هم گره مي‌زند، همدلی، همفکري و همکاري است. وحدت انگيزه و وحدت ايمان محور جامعه است. لذا جغرافياي جامعه جغرافياي ايمان و انگيزه است. الان شيعيان لبنان و آنهايي که در آن طرف عالم هستند ولی براي اين اهداف دل مي‌سوزانند، با ما يک جامعه هستند. ما هم براي آنها دل مي‌سوزانيم. از پيروزي آنها، ما خوشحال مي‌شويم. آنها از پيروزي ما خوشحال مي‌شوند. آنها شکست بخورند، ما ناراحت مي‌شويم و بالعکس. ممکن است يک کسي هم در ايران باشد، ولی از اين که فرض کنيد ما بر امريکا غلبه کنيم ناراحت مي‌شود، از اين که حزب الله  بر اسرائيل پيروز شود، ناراحت مي‌شود؛ او عضو جامعه يهود و کفار است. همين‌طوري نيست؟ اصل همدلي است. همدلي، علامت ارتباط است. اين که گفته شده حداقل امر به معروف ميل قلبي است و حداقلش نهي از منکر نفرت قلبي است، يعني همين. ميل و نفرت، اساس وحدت است. «

أَوْثَقُ‏ عُرَى‏ الْإِيمَانِ‏ الْحُبُّ فِي اللَّهِ وَ الْبُغْضُ فِي اللَّهِ وَ تَوَالِي أَوْلِيَاءِ اللَّهِ وَ التَّبَرِّي مِنْ أَعْدَاءِ اللَّهِ



»(6)