یا به تعبیر دیگر که فریقین هم نقل کردند «علی حُبُّهُ إِیمَانٌ وَ بُغْضُهُ كُفْر» ایمان ما جز حبّ امیرالمومنین نیست اصلا ایمان ما همین است. این حدیث نورانی را در ذیل سوره توحید مختلف معنا كردند همه آنها مضامینش درست است ممكن است همینطور هم نقل شده باشد چون همه صحیح هستند. فرمود امیرالمومنین مثل سوره توحید است در بعضی روایات آمده است اگر كسی با قلبش امیرالمومنین را دوست بدارد ثلث ثواب امت را دارد، اگر با قلب و لسان دو ثلث، قلب و لسان و عمل تمام ثواب را دارد. در بعضی روایات آمده است اگر كسی با قلبش امیرالمومنین را دوست بدارد ثلث ایمان را داراست، قلب و زبان دو ثلث، قلب و عمل همه ایمان را دارد. در روایت دیگری عامه نقل كردند تعبیر بسیار لطیفی است شاید از روایات دیگر لطیف تر است فرمود: اگر كسی امیرالمومنین را با قلبش دوست بدارد ثلث حبّ الایمان در او است و اگر به قلب و زبان دوست بدارد دو ثلث حبّ الایمان در او است و اگر به قلب و زبان و عمل دوست بدارد سه ثلث حب الایمان در او است. چون ایمان ما حبّ الایمان است.

شاهد این مسئله هم روایت امام صادق اروحنا فداه است؛ از حضرت سوال كرد: «

عَنِ الْحُبِّ وَ الْبُغْضِ أَ مِنَ الْإِیمَانِ هُوَ فَقَالَ وَ هَلِ الْإِیمَانُ إِلَّا الْحُبُّ وَ الْبُغْضُ ثُمَّ تَلَا هَذِهِ الْآیةَ حَبَّبَ إِلَیكُمُ الْإِیمانَ وَ زَینَهُ فِی قُلُوبِكُمْ وَ كَرَّهَ إِلَیكُمُ الْكُفْرَ وَ الْفُسُوقَ وَ الْعِصْیان



» بعد آیه 7 سوره مباركه حجرات را خواندند؛ خدای متعال حبّ ایمان را به شما داده و ایمان را در دل شما زینت داده و كفر و فسوق و عصیان را مغضوب دل شما قرار داده است. كانّه امام صادق می خواهند بفرمایند ایمان شما به حبّ و كراهت، به تولّی و تبرّی تعبیر شده و چیزی جز این نیست. ایمان حبّ امیرالمومنین و كراهت آن سه نفر است؛ لذا در روایت است الایمان هو علی علیه السلام آن سه كفر و فسوق و عصیان هم الاول و الثانی و الثالث است.

لذا این آیه معنا می شود «

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ بَدَّلُوا نِعْمَتَ اللَّهِ كُفْرًا وَ أَحَلُّوا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِ



»(ابراهیم/٢٨) بحث كفران نعمت نیست بحث تبدیل نعمت به كفر است. نعمت همان امیرالمومنین است ذیل این آیه در كافی آمده است: «

نَحْنُ النِّعْمَةُ الَّتِی أَنْعَمَ اللَّهُ بِهَا عَلَى عِبَادِه



» كفر چیست؟ «

بَدَّلُوا نِعْمَتَ اللَّهِ كُفْرًا



» نتیجه اش جهنّم می شود «

وَأَحَلُّوا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِ



». وقتی چتر ولایت امیرالمومنین برداشته شد كلمه كفر می آید. محیط ولایت امیرالمومنین جنت است. «

إِنَّ الْأَبْرَارَ لَفِی نَعِیمٍ



»(انفطار/١٣) و محیط ولایت دشمن حضرت نار و جهنّم است؛ محیط ولایت امیرالمومنین دار دائر و محیط ولایت دشمن حضرت دار بائر است. «

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ بَدَّلُوا نِعْمَتَ اللَّهِ كُفْرًا



» حضرت را برداشتند به جای آن كلمه كفر آوردند حضرت كلمه ایمان و نعمت الله هستند. اینكه از امیرالمومنین تعبیر به نعمت شده یك وجهش این است كه ایشان كلمه ایمان هستند در مقابل كفر قرار می گیرند «

وَأَحَلُّوا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِ



» آنها قوم خود را به دار البوار حلول دادند در جهنّم بردند. در قیامت هم حساب دیگری دارد، به جهنّم حلول دادند. لذا در روایت آمده است «

وَلَایةُ عَدُوِّ آلِ مُحَمَّدٍ هِی النَّار



» بنابراین این انحراف بزرگی بود كه حضرات معصومین با آن مقابله كردند. که امر ولایت را ندید گرفته و مسئله را با اعمال فقط سنجه کنند.